Rosjanie katolikami?

Kościół Katolicki obrządku bizantyjsko-rosyjskiego, czasem nazywany Kościołem rosyjskim lub Rosyjską Cerkwią Greckokatolicką powstał w wyniku działalności poety i filozofa Włodymira Sołowiowa. Był on zwolennikiem idei, iż papież rzymski powinien zostać głową całego chrześcijaństwa. Formalne zawarcie Unii nastąpiło w 1905 roku. Określenie Unia w tym wypadku jest mocno umowne, gdyż powstał ony Kościół, nie było przypadku przejścia pewnej grupy wiernych i/lub kapłanów w szeregi wyznawców katolicyzmu. Nowy Kościół mógł powstać i rozwijać się dzięki działalności księdza Piotra Wiłkońskiego i jego żony Elżbiety. Papież w pismach skierowanych do nowej wspólnoty katolickiego kładł nacisk na zachowanie czystości obrządku bizantyjskiego w czasie sprawowanej liturgii. Pierwszą głową Kościoła obrządku bizantyjsko-rosyjskiego został ks. Zerczaniow. Pierwsze publiczne nabożeństwo miało miejsce w 1909 roku. Po jego odprawieniu został wysłany telegram z życzeniami dla rodziny carskiej. W 1911 roku działalność Kościoła została uznana za legalne. W 1917 roku powstało pierwsze żeńskie zgromadzenie zakonne w tym Kościele. W latach dwudziestych XX wieku działalnością Kościoła Rosyjskiego zainteresował się metropolita Andrzej Szeptycki – głowa Ukraińskiej Cerkwi Greckokatolickiej. Miał on plany rozbudowy tego Kościoła i doprowadzenia do Unii z całym rosyjskim prawosławiem, które w tym czasie było zagrożone przez komunizm. W czasie rewolucji i lutowe nastąpiła dalsza rozbudowa struktur Kościoła, wówczas to Rząd Tymczasowy wydał dekret o wolności religijnej. W 1917 roku został zorganizowany pierwszy sobór pod przewodnictwem metropolity A. Szeptyckiego. Wówczas to został ustalony 68 punktowy kanon i został wybrany biskup. Został nim ks. Leonid Fiodorow. Wolność w działalności Kościoła katolickiego obrządku bizantyjsko-rosyjskiego zakończyła się w 1923 roku. Wówczas to wielu księży, braci i sióstr zakonnych zostało oskarżonych o działalność kontrrewolucyjną.

Obrządek greckokatolicki znany jest na Białorusi

Kościół katolicki obrządku bizantyjsko-białoruskiego zwany również Białoruską Cerkwią Greckokatolicką swój początek bierze od Unii Brzeskiej z 1596 roku zawartej pomiędzy Cerkwią prawosławną a Kościołem rzymskokatolickim na terenie Rzeczpospolitej Wielu Narodów. Kościół ten jest tworzony przez niewielką wspólnotę głównie na terenie Białorusi i Europy Zachodniej. Co dziwne wśród emigracji białoruskiej w Polsce brakuje przedstawicieli tegoż Kościoła. Po rozbiorach Polski wśród działaczy kościelnych na Białorusi narastały konflikty i podziały. Z drugiej strony Unici byli poddani prześladowani ze strony caratu, który uważał ich za zdrajców religii prawosławnej. Dlatego wierni Kościoła greckokatolickiego poddani byli przymusowej konwersji na łono rosyjskiej Cerkwi prawosławnej lub wywożeni na Syberię. Po 1918 roku podjęte zostały próby odbudowania obrządku greckokatolickiego na terenie Białorusi znajdującej się w granicach II RP. Na drodze do budowania struktur Cerkwi stał rząd polski, który obawiał się wzrostu nacjonalizmów propagowanych przez księży unickich narodowości ukraińskiej z Galicji. Z drugiej strony pomysł został storpedowany przez łacińską hierarchię kościelną, która propagowała idee neounii. Jednocześnie żywe wśród Białorusinów było przechodzenie na obrządek rzymskokatolicki. W 1940 roku mała wspólną grekokatolików na Białorusi miał opiekować się ks. Antonii Niemancevic. W 1942 roku został aresztowany i wyświeżony do obozu koncentracyjnego, gdzie zmarł. W czasach ZSRR białoruska wspólnota istniała wśród emigrantów na terenie Europy Zachodniej. W 1960 roku papież Jan XXIII mianował pierwszego białoruskiego biskupa, który siedzibę miał w Londynie. Odnowienie Cerkwi greckokatolickiej na Białorusi miało miejsce po 1991 roku, kiedy to kraj ten zyskał niepodległość.